Izvor: Agroklub | Ponedjeljak, 05.07.2021.| 11:40
Izdvojite članak Odštampajte vijest

Stubaste jabuke - Visoki prinosi na malim površinama

Ilustracija
Ilustracija (Foto: Anastasiya Romanova/unsplash)
Stubaste jabuke za nas još uvijek predstavljaju novinu, koja jednostavno rečeno predstavlja sadnju i gajenje velikog broja biljaka po jedinici površine, 10.000 sadnica po hektaru. Dekorativne su, a ujedno i rodne, pa pružaju mogućnost iskorišćavanja površina okućnica, navodi stručnjak za voćarstvo Poljoprivredno stručne službe Kosovska Mitrovica Ljiljana Gvozdić.

Postižu se visoki prinosi na malim površinama. Voćke se gaje bez naslona. Obrazuju uspravnu kordunicu, koja prirodno ne grana. U odnosu na potrebe i zahtjeve tržišta stvorene su sorte različite obojenosti plodova. Sve radne operacije obavljaju se sa zemlje.

Prvi plodovi u prvoj godini nakon sadnje

Stubaste jabuke veoma brzo prorode, pa se prvi plodovi mogu obrazovati prve godine nakon sadnje. U drugoj, pa i u narednim godinama jabuke će početi sa jačim rodom, koji bi od pete godine trebalo uz odgovarajuće mjere njege da se ustali na 10 do 15 kg po jednom stablu. Razmak sadnje 1,2x0,5 m. U amaterskim zasadima najbolje ih je saditi kao jednored, dvored ili trored, pri čemu rastojanje između redova može biti i 0,5 m.

Ali, ako sadimo više takvih blokova, onda između blokova treba ostaviti najmanje rastojanje 1,2 m, zbog rada u narednom periodu. Prostor između redova, zbog lakšeg izvođenja radova se može i zatravniti, ali u širini od 80 cm. U tom slučaju pokošenu travu iznositi van zasada, a ne mulčirati zbog opasnosti od pojave glodara, naglašava Gvozdić.

Pri izboru sorti, s obzirom na to da je jabuka stranooplodna vrsta, pored osnovne sorte ujedno se moraju posaditi i oprašivači, koji po izboru proizvođača mogu biti rane do srednje rane sorte, za upotrebu tokom ljeta i rane jeseni. Osnovne sorte najčešće su jedan ili dva hibrida kasnog vremena zrenja, crvene ili zelene boje ploda, koji se mogu čuvati i više mjeseci. Dobro je da u voćnjaku budu zastupljene bar tri sorte koje stupaju u plodonošenje istovremeno, a približno su iste dugovečnosti.

Rezidba minimalna

I u zasadima stubastih jabuka je potrebno redovno raditi, da bi one uredno i obilno plodonosile. Osnovne operacije (đubrenje, okopavanje, zalivanje, hemijska zaštita, rezidba i drugo) treba obavljati u optimalnim rokovima.

Potrebe za rezidbom su minimalne, zapravo predstavljaju proređivanje cvetnih pupoljaka skraćivanjem rodnih kolača. Ovo je posebno važno kod sorti koje obilno rađaju, jer spriječavamo da prorode i alternativno rađaju svake druge godine. U osnovi uklanjamo sporadično obrazovane jednogodišnje letoraste duže od 10 cm, koji se mogu pojaviti na rodnim elementima gdje imamo formirane i cvjetne pupoljke, navodi voćarski stručnjak.

Ukoliko se jednogodišnji letorasti pojave direktno na vođici, gdje nemamo formiran rodni kolač, prekraćujemo ih na dva do tri pupoljka. Tako obnavljamo rodne kolače i obrazujemo nove gdje su do sada bila neobrasla mjesta. Time dobijamo da svaka voćka ima uspravan porast i vitku kordunicu obraslu rodnim kolačima od osnove do vrha.

Korekcije ove rezidbe se mogu raditi i zelenom rezidbom. Otklanjaju se grane koje prave sjenku, ili se obavlja prekraćivanje na dva do tri pupoljka. Ta rezidba se obavlja krajem juna mjeseca ili početkom jula, kada je i vrijeme diferenciranja cvjetnih pupoljaka.

Ne pretjerivati sa zalivanjem

S obzirom da posljednjih godina nema uspješne proizvodnje bez navodnjavanja, stubaste jabuke treba zalivati, ali samo kada se primjeti da se javio manjak vlage u zemljištu. Zalivna norma treba da bude od 40 do 50 litara po metru kvadratnom, ili 10 litara po jednom stablu. Kada se površinski sloj dovoljno prosuši odraditi površinsko razbijanje pokorice. Nakon toga obično petnaestak dana nije potrebno zalivanje. Treba voditi računa da se sa zalivanjem ne pretjeruje, već da se zaliva samo po potrebi, a nakon početka septembra treba prestati kako ne bi izazvali retrovegetaciju.

Ishranu treba prilagoditi potrebama voćaka za hranljivim elementima, u odnosu na iznošenje hraniva iz zemljišta, a sve u skladu sa ispitanom agrohemijskom analizom zemljišta. Istovremeno i održavanje zemljišta treba da bude redovno.

Sorte i bolesti

Neke od poznatih sorti su:

- kraljica čardaša - atraktivna je sa vrhunskim kvalitetom plodova, može se čuvati i do šest mjeseci bez posebnih uslova čuvanja. Odlikuje se poznim vremenom zrenja;
- Vesna - rano sazrijeva, sredinom avgusta mjeseca. Ima srednje krupne crveno obojene plodove;
- đerdan i dukat - žute su boje, sazrijevaju oko prvog septembra. Njihove patuljaste forme se gaje i u saksijama;
- rumeno vreteno - ima najkrupnije plodove, rađa obilno svake godine, a sazrijeva oko petog septembra. Ona ima sposobnost da sama reguliše svoje opterećenje junskim opadanjem i proređivanjem plodova;
- zeleni dragulj i smaragd - imaju zeleni plod, nakiselog ukusa, koji se dobro čuva i u običnim skladištima. Sazrijeva kasno, krajem septembra mjeseca.

Najviše ih napadaju zelene vaši, koje se kao zelene kolonije vide na naličju listova mladog vršnog porasta. Dovoljno je da se odgovarajućim insekticidima isprskaju samo ovi dijelovi, jer starije listove ova štetočina rijetko naseljava. Zbog jakog napada vaši vršni porast voćke može da se razgrana u dve-tri vođoce iste bujnosti. U toku zime sve ove grane, osim najuspravnije, treba odstraniti.

Da bi se suzbile pepelnica i čađava krastavost potrebna su dva prskanja na početku vegetacije, a kasnije se fungicidima štite samo po potrebi.

Unos komentara je omogućen samo ulogovanim korisnicima.
Pratite na našem portalu vijesti, tendere, grantove, pravnu regulativu i izvještaje.
Testiraj besplatno!
Prijavite se na naš dnevni ekonomski bilten koji će stizati na vašu mejl adresu krajem svakog radnog dana.
Potpuna informacija je dostupna samo komercijalnim korisnicima-pretplatnicima i neophodno je da se ulogujete.
Testiraj besplatno!
Testiraj besplatno!
Potpuna informacija je dostupna samo komercijalnim korisnicima-pretplatnicima.
Testiraj besplatno!

Ako ste već korisnik, ulogujte se:
Zaboravili ste šifru? Kliknite OVDJE
Za besplatno probno korišćenje, kliknite OVDJE